Sabah uyanır uyanmaz sabah kahvaltısı için Kelle Paça(baş paça Uygur dilinde) yemeğe gittim.Yağsız bir kelle hazırlamasını istedim.İstediğim gibi gelen yemeği yedikten sonra otele gidip haritada YUSUF HAS HACİP’İN türbesine giden yol ve otobüs hakkında edindiğim bilgileri gözden geçirdim.Türbeye 8 nolu belediye otobüsle yola koyuldum.İndiğim duraktan 100 metre ilerde bulunan YUSUF HAS HACİP’İN MÜZESİNE yürüyerek geldim.Müze ve mezarın bulunduğu yer KAŞGAR’ın merkezinde.Müze girişi 30 yuen…
Müzenin girişindeki kubbenin çinileri turkuvaz ve çok hoş..Bu görkemli kubbenin altında 1000 yıldır yatan ünlü”KUTAD GU BİLİG”in yazarı YUSUF HAS HACİP ..KUTAD GU BİLİG”mutluluk veren yapıt” anlamında;eser 7000 beyitten oluşmuş. Aruz ölçüsüyle yazılmış;dil olarak Karahanlı Türkçesi kullanılmıştır.Eseri tam olarak anlatmaya çalışsam buradaki sahifeye sığdırmam mümkün değil.Eserde verilmek istenen mesaj 4 soyut kavram üzerine kurgulanmıştır.GÜN TOGDI=Hükümdar-adalet-kanun..AY TOLDI=Vezir-Mutluluk,esenlik..ÖGDÜLMİŞ=Bilge-akıl-bilgi..ODGURMUŞ=Derviş-sonuç-akibet .Eser bu dört sembolik kişilerin görüş ve karşılıklı yorumları ile Türk Edebiyatının en önemli didaktik yapıtı olarak karşımıza çıkıyor.”Kutad gu Bilig”in bugün dünyada 3 nüshası mevcut:HERAT N.,FERGENE N.,VİYANA N…Yapıt 18 ayda tamamlanmıştır.Mezarın bulunduğu kubbeli alanın duvarlarına yukarıdan aşağıya taşlara “Kutad gu Bilig ten beyitler kazılmıştır.Antre bölümünde Y.H.Hacip’e ait 2 boy resim yer alıyor.Türbe sahipsiz.Size bilgi veren
ve ilgilenen kimse yok..Sadece para alırken karşınıza çıkıyorlar.Bu ilgisizlik beni fazlasıyla rencide etti.Yan bölümde sağlığında ev olarak kullandığı alan bakımsız ve çok harap.Duvarlarındaki çatıdan sızan suların oluşturduğu küf ve kara lekeler türbedeki ihmal ve ilgisizliğin en bariz göstergesi…Giriş yerinde Y.H.H. hayatını İngilizce, Uygurca,Çince anlatan yazılara yer verilmiş.Y.H.H. yaşadığı bu mekanı geniş bir koru haline getirmekle kalmamış şimdi karşımızda asmalardan sarkan bu alımlı üzümlerin ilk yetiştiricisi yine O olmuştur…
Bu geniş bahçe bu türbeye gizemli bir hava veriyor.Türbeden sonra yine her zaman yaptığım gibi bir belediye otobüsüne atlayıp şansıma rastgele son durağa gitmek oldu.Rastgele geldiğim yerin adı:Körek..Körek’te Kaşgar Çayı ve köprüsü bulunuyor.Biraz ötede bulunan Metal Hurda pazarına geldim.Burada her türlü eski motor ve demir aletlerini bulmak mümkün…
Leave a Reply